Scheemda: Jan Kuipers en Hemchien Tolk, getrouwd met elkaar en met de muziek…

Ere wie ere toekomt, Ben(o) Doedens stuurde mij de volgende foto met boeiende informatie:

Hemchien Tolk en Jan Kuipers voor hun muziekwinkel, toen nog schuin tegenover de Scheemter toren

Mijn herinneringen aan het Kuipers-duo?
Als Midwolmer schoolkind kende ik Jan Kuipers als de begaafde accordeonist, vaak aanwezig op “bruiloften en partijen”, maar ook op feestelijke ouderavonden en gymnastiekuitvoeringen (TONIDO). Ik bewonderde die man, kon als kind ‘tijden’ naar hem staan staren, was natuurlijk ook via mijn ouders behept met het voorliefdevirus voor wat betreft accordeonmuziek… Later bleek zoon Bé Kuipers dezelfde muzikale talenten te hebben. Hij stal de show met een nog mooiere harmonica en nog welluidender klanken, maar ja, de ontwikkeling van deze instrumenten had ook niet stilgestaan.
Dat Jan Kuipers getrouwd was met Hemchien Tolk hoorde ik van mijn ouders. Dat zal ik als kind voor kennisgeving hebben aangenomen, wat moet je met die informatie? (Of zou je zoiets “meegekregen” hebben zoals zoveel tijdens het “groot worden”?) Dat Jan Kuipers zijn vrouw een zus was van onze achterbuurman (in de woningbouwperiode) Freerk ‘Koanje’ Tolk en van slager Geert Tolk, daarvan was ik me pas bewust, toen ik zelf met ‘vrouw Kuipers’ kennis maakte. Toen was haar man al (veel te vroeg) overleden, het lot dat meer leden van de familie Kuipers deelden. Toen “we” in de Scheemter jeugdherberg “Esbörg” startten met de disco’s (een orkestje, ook dat van Adolf Robertus, werd onbetaalbaar), hadden we grammofoonplaatjes nodig met ‘lekkere’ dansmuziek. We scharrelden wat bij elkaar, de een had deze, de andere die… De meeste kwamen van iemand als Jan J. Groenbroek, een fervente fan van Cliff Richard. Ook ‘leenden’ we een handvol nieuwe singles van muziekhandel Kuipers en daardoor kwam ik wat vaker in gesprek met Hemchien Tolk. Ze was heel coöperatief, als de plaatjes maar de volgende maandag onbeschadigd terugkwamen, konden ze zo weer ‘in de bak’…. (Eén keer werd ze boos, toen er volgens haar een plaatje ontbrak van Dusty Springfield: “I only want to be with you”; iemand had blijkbaar die titel te letterlijk genomen…) Hemchien Tolk was een vrouw met gevoel voor humor, maar ook iemand die ‘haar mannetje’ stond.
Nadat ik de ULO in Scheemda voor de Rijkskweekschool in Winschoten had verruild, kwam ik van lieverlee minder in de muziekwinkel van Kuipers. De (muziek)wereld werd groter, Hekman aan de Torenstraat in Sodom was een begrip met een veel groter assortiment dan Kuipers, altijd baas boven baas…. Hoe het met Hemchien verder is gegaan (en met haar broers Geert en Freerk), ik weet het niet, dichte mist. Iemand als Ben(o) Doedens is wat dat aangaat veel beter op de hoogte!

10 reacties op “Scheemda: Jan Kuipers en Hemchien Tolk, getrouwd met elkaar en met de muziek…

  1. Nee, dik is Jan J. nooit geweest, evenmin het prototype van een nozem. De vetkuif, die herinner ik me ook niet zo, ik weet niet of Jan J. een grootverbruiker van Brillantine of Brylcrème was… (Onder ons gezegd, Jan J. miste wel eens een disco-avond, maar de Cliff-Richardplaten mochten we altijd lenen!)

  2. Oké, ik neem het direct aan. Weer een illustratie van een slechter wordend geheugen…. (Mijn geheugen!)

  3. Wat gaaf om dit te lezen over mijn opa en oma.
    Ben benieuwd of er ook nog meer over mijn vader bekend is Be Kuipers.

  4. Anneke, op een oud bandje van mijn oom, destijds gymnastiekleraar van g.v. Kwiek in Scheemda, waar Bé Kuipers, meestal met een drummer erbij, vaste waarden waren bij een uivoering, vond ik een stukje muziek. Bij mijn beste weten speelt Bé Kuiper daar op zijn elektronische accordeon en wordt een liedje t.b.v. een jubileum show van Kwiek gezongen naar ik meen door voorzitter Hennie Steenhuis en secretaris Harry Boedeltje. Ik kan je het muziekje mailen als je even een mail stuurt naar bendoedens@ziggo.nl.
    In de jongste Duvekoater, het blad van de Historische Vereniging van Scheemda, staat meen ik een foto van Bé Kuiper.

  5. Hemmechien (Imchie “Fuut” als bijnaam, wie had zoiets niet?) woonde de laatste jaren in een flatje aan de Palmarlaan in het Scheemder Hesserzand, de wijk tussen Oosterd en Winschoterweg. Ze woonde tegenover mijn oom en tante Koers. Ze is inmiddels al weer jaren geleden overleden, net als mijn oom en tante die kort na elkaar in 2002 en 2003 “oet tied kwammen”.. Broer Geert was een schoolkameraad van mijn vader en wellicht zijn trouwste klant. Tot kort voor vader’s dood in 1977 kwam Geert nog regelmatig even aan voor zijn haar. Zoon Japie is op het ouderlijk stee gaan wonen, het nieuwe pand dat Geert in de vijftiger jaren heeft gebouwd op de plek van de oude paardeslachterij en de slagerswinkel van Tolk. Japie deed iets in de (wegen)bouw en was later bondsbestuurder. Ik kwam ‘m op een foto tegen toen hij mijn Ome Kees (Evers) een speldje opspelde wegens langjarig lidmaatschap van de bond. De stem van Japie gaat nooit uit mijn hoofd toen ie tijdens een gymnastiek uitvoering van TONIDO langdurig bij zijn moeder zeurde om een flesje prik. “Maammie, ik wil ’n potje limonoade hebben !!” Ik hoorde het ’t nog steeds zeggen. Helaas had Japie de krassende stem van zijn moeder, onvergetelijk en tegelijk niet om aan te horen. Toch waren het beste mensen, Geert en zijn vrouw, Hemchien in haar muziekwinkel, eerst nog met die grote man die Jan Kuipers was, met zijn onafscheidelijke hoedje, later aan de Havenstraat. Inderdaad kon je er altijd wel een paar plaatjes lenen. Ik heb het eens gedaan voor een discoavond voor de jeugd van Kwiek. Met geleende versterkers en speakers van Bé en platen uit mijn eigen verzameling, aangevuld met een stapel hits van Hemchie. De ouders die later op de avond hun kids kwamen afhalen spraken er later schande van, ZO hard ging het allemaal met die geweldige Dynacord muziekinstallatie van Bé. Het bleef daarom een eenmalig gebeuren. En ach, het was nog niks vergeleken met de herrie die Cuby+Blizzards enkele jaren later wisten te produceren in de sporthal. Waar eerst alle stoppen doorsloegen waarna monteur de Lange van Laagspanningsnetten eerst zwaardere stoppen moest plaatsen om het optreden door te kunnen laten gaan. Van Freerk weet ik niet zoveel. Hij stond niet zo goed bekend omdat hij het verschil van mijn en dijn niet zo goed kende in de buurt van kippen- en konijnenhokken. Ook een gestroopt haasje zal wel eens met zijn gezin hebben opgepeuzeld of aan de man gebracht. Hij was vader van Harmke, die met Arie Schrik trouwde. Arie was een broer van Jantje Schrik die met Tammo Delger was getrouwd en na enige jaren Hoofdweg in het streekje tussen Draaibrug en S-bocht naar de Burg. Dijkhuisstraat verhuisden. De straat waar wij een jaartje later ook terechtkwamen. Arie jongste zus Iektje kennen wij waarschijnlijk het beste. Ze was van de leeftijd van Hemmo en haalde met moeite het einde van de lagere school. Freerk Tolk jongste was meen ik Annie, iets jonger als wij. Beiden, Harmke en Annie zijn niet meer onder ons. Allemaal veel te jong overleden. Harmke staat nog op een schoolfoto in het boek van Theo Kieviet over onze O.L.S.
    Jan Delger, de zoon van Tammo en Jantje kreeg in de B.D. straat al vrij jong verkering met zijn overbuurmeisje Ria, de oudste dochter van Jan Boven en Hillie Kingma, die hun huwelijks jaren begonnen in het (achter)huis met daarin 3 woningen op de hoek van de Kikkerpolder en de Hoofdweg, waar blonde Immie Kieviet haar jeugd doorbracht. Immie is al weer jaaaren getrouwd met Jan Stegmeijer en woont aan de… Niesoordlaan. Ach ja, zo klein is de Midwolmer wereld soms.

  6. geweldige mooie reportage over mijn familie,en mijn ouders hartelijk bedankt.

  7. hallo beno doedens wat een mooie verhalen heb je daar opgetekend over mijn ouders jan en hemchien tolk oom freerk en ome geert .ik ben zoals je misschien weet ook slager geweest.bedankt en tot horens

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Verplichte velden zijn gemarkeerd met *